Religie en religieuze gemeenschappen

Religie neemt in het publieke discours een ambigue positie in. Aan de ene kant wordt religie gezien als een bedreiging voor een seculiere mainstream in de Nederlandse maatschappij.  Aan de andere kant waarderen politici en burgers de positieve bijdrage van religie en religieuze gemeenschappen aan de sociale cohesie en het maatschappelijke debat over normen en waarden. Dit alles speelt tegen de achtergrond van een achteruitgang in de geïnstitutionaliseerde religiebeleving.

Het is de vraag op welke manier de verschillende religies zich als instituties ontwikkelen en meer ruimte geven voor die individuele beleving en tegelijkertijd een samenbindende rol kunnen blijven spelen in de samenleving. Interessant is in dat verband ook hoe het normatieve kader van religieuze instituties zich ontwikkelt in verhouding tot de normontwikkeling in het politieke domein. In hoeverre zijn burgers bijvoorbeeld vrij om expressie te geven aan hun geloof?

Andere vragen die in dit verband onderzocht worden zijn, wat is de betekenis van de Islam voor moslims in Nederland? En hoe verandert de betekenis van rituele verplichtingen, zoals bijvoorbeeld de hajj voor moslims, onder invloed van trends als globalisering, individualisering en emancipatie?